Η Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία θεσπίστηκε το 1992 από τα Ηνωμένα Έθνη. Γιορτάζεται σε όλον τον πλανήτη κάθε 3 Δεκεμβρίου, προωθώντας την κατανόηση σε θέματα αναπηρίας και την κινητοποίηση υπέρ των δικαιωμάτων αξιοπρέπειας και ευημερίας των ατόμων με αναπηρία. Επιδιώκει την αύξηση του βαθμού ένταξης των ατόμων με αναπηρία σε κάθε πτυχή της πολιτικής, κοινωνικής, οικονομικής και πολιτιστικής ζωής. Μέσω της Στρατηγική Ένταξης των Ηνωμένων Εθνών για την Αναπηρία, το σύστημα των Ηνωμένων Εθνών επιβεβαιώνει κάθε χρόνο, εκ νέου ότι η πλήρης και ολοκληρωμένη υλοποίηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των ατόμων με αναπηρία αποτελεί αναπόσπαστο και αδιαίρετο μέρος όλων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών.
Τα άτομα με αναπηρία και τα νοικοκυριά τους αντιμετωπίζουν προκλήσεις και εμπόδια στην καθημερινότητα τους αλλά και στην επίτευξη των στόχων κοινωνικής ανάπτυξης. Ζουν σε συνθήκες φτώχειας και αντιμετωπίζουν διακρίσεις στην εκπαίδευση, απασχόληση και κοινωνικής πρόνοιας. Τα συστήματα κοινωνικής προστασίας είναι άνισα στην κάλυψη και ανεπαρκή, λαμβάνοντας υπόψη υπόψη τα επιπλέον έξοδα που σχετίζονται με την αναπηρία. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 43,9% των Κυπρίων άνω των 16 με αναπηρία είχαν δηλώσει το 2024 ότι δυσκολεύονται να ανταπεξέλθουν σε έκτακτα έξοδα που μπορεί να προκύψουν.
Το θέμα της Διεθνούς Ημέρας Ατόμων με Αναπηρία 2025, «Ενίσχυση κοινωνιών χωρίς αποκλεισμούς της αναπηρίας για την προώθηση της κοινωνικής προόδου», βασίζεται στην επαναβεβαιωμένη δέσμευση των παγκόσμιων ηγετών που συγκεντρώθηκαν στη Δεύτερη Παγκόσμια Σύνοδο Κορυφής των Ηνωμένων Εθνών για την Κοινωνική Ανάπτυξη να οικοδομήσουν έναν πιο δίκαιο, χωρίς αποκλεισμούς, ισότιμο και βιώσιμο κόσμο και στην κατανόησή τους ότι η προώθηση της προόδου στην κοινωνική ανάπτυξη εξαρτάται από, και μάλιστα απαιτεί, την ένταξη όλων των τμημάτων της κοινωνίας.
Το 2025, ο Γενικός Γραμματέας, υπέβαλε την 6η έκθεσή του σχετικά με την ένταξη των ατόμων με αναπηρία στο σύστημα των Ηνωμένων Εθνών. Βασιζόμενη σε έξι χρόνια εφαρμογής, η φετινή έκθεση σε ολόκληρο το σύστημα εξετάζει την πρόοδο που σημειώθηκε για την προώθηση της ένταξης των ατόμων με αναπηρία μεταξύ 2019 και 2024, τιμά τα βασικά επιτεύγματα και σκιαγραφεί τις προτεραιότητες για την επιτάχυνση των αλλαγών σε ολόκληρο το σύστημα. Οι συστάσεις παρουσιάζουν το όραμα του Γενικού Γραμματέα για το μέλλον του UNDIS (United Nations Disability Inclusion Strategy), θέτοντας ένα υψηλότερο πρότυπο και εμπνέοντας μετασχηματιστική, συστημική πρόοδο όσον αφορά την ένταξη των ατόμων με αναπηρία.
Συνομοσπονδία ΚΥΣΟΑ - Κύπρος
Στην Κύπρο, η Συνομοσπονδία ΚΥΣΟΑ, ιδρύθηκε το 1984 και αγωνίζεται για την προώθηση νομοθεσίας, πολιτικών και την επίτευξη αιτημάτων που συμβάλλουν στην πλήρη συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στην κοινωνική, οικονομική, πολιτική, πολιτιστική και πολιτισμική ζωή της χώρας.
Η ΚΥΣΟΑ περιλαμβάνει τις ακόλουθες Οργανώσεις Μέλη: Παγκύπρια Οργάνωση Αποκατάστασης Αναπήρων (ΠΟΑΑ), Παγκύπρια Οργάνωση Τυφλών (ΠΟΤ), Σύνδεσμος Ρευματοπαθών Κύπρου (ΣύΡεΚ), Παγκύπριος Σύνδεσμος Γονέων Ατόμων με Νοητική Αναπηρία (ΠΑΣΥΓΟΑΝΑ), Παγκύπριος Σύνδεσμος Πολλαπλής Σκλήρυνσης, Ομοσπονδία Κωφών Κύπρου (ΟΚΚ), ο Σύνδεσμος Μυοπαθών Κύπρου και ο Παγκύπριος Όμιλος ΕΛΠΙΔΟΦΟΡΟΣ.
Η ΚΥΣΟΑ ως η αντιπροσωπευτική Οργάνωση αναπήρων, συμμετέχει στα κέντρα λήψης αποφάσεων και εκπροσωπεί τα άτομα με αναπηρία στο διάλογο με το Κράτος ως ο Επίσημος Κοινωνικός Εταίρος του και νομοθετικά. Επίσης καταρτίζει σχέδιο δράσης, ασκεί συστηματικό έλεγχο των νομοθετικών ρυθμίσεων και διατάξεων και καταθέτει προτάσεις για θέματα όπως: η εκπαίδευση, η επαγγελματική κατάρτιση, η απασχόληση, η κοινωνία της πληροφορίας και της γνώσης, η καθολική πρόσβαση και γενικότερα ο σχεδιασμός για όλους, καθώς και η παροχή των ευκαιριών, μέσων και διευκολύνσεων στην καθημερινή ζωή των ατόμων με αναπηρία και του γονεϊκού κινήματος.
Στην Κύπρο, με τη αύξηση του κόστους ζωής, υπάρχει ανάγκη βελτίωσης της κοινωνικής πρόνοιας προς τα άτομα με αναπηρίες. Και η Παγκόσμια Ημέρα Ατόμων με Αναπηρία μας υπενθυμίζει πως:
Η αναπηρία δεν είναι αδυναμία! Αδύναμα είναι τα κράτη που δεν φροντίζουν τους πολίτες τους.
Πηγές:
